Posts

Showing posts with the label Hindutva

VANDE MATARAM LEH A KAIHHNAWIH

Tunlai chu titi tur a tam leh ta. Mualthuam North tleirawl rawng taka an in bul hnaia mite ngei ngeiin an thah thuin social media a luah khat hneh hle, chutih rualin Vande Mataram chungchangin sawi a hlawh bawk. FCRA thilin min chiah zo deuh chiah a ni bawk nen! Thingtlang khaw lian lutuk pawh ni lo, muang tawk tak tura ngaihah tual inthahna rapthlak tak a thleng hi a pawi hle mai a, a tlangpui thuin kan nunphung a tlak hniam tawhzia a lang chiang a nih hi. Chutih laiin Vande Mataram leh FCRA chungchangah hian mi thenkhat, a nih loh vek leh pawl thenkhat, rilru leh duh dan hi a lang chiang a. Keini ho zinga mit chhing lui tlat kan la awm hi chu a mak thlawt a ni! Vande Mataram leh Jana Gana Mana Sikul kan kal laiin Vande Mataram hla hi kan zirlaibuah a awm a. Kan thiam mawh hle. A chang hnihna thleng chauh kha a ni mai thei. Jana Gana Mana hi kan hriat lar zawk a ni a. Sak pawh a hlawh nasa, Vande zawk erawh chu kan zir tam lem lo. AR Rahman phuah kha chu tunlai bawk a, a lar zek. Eng...

𝐀 𝐓𝐀𝐖𝐍𝐆𝐕𝐀𝐈 𝐏𝐀𝐖𝐋 𝐊𝐀𝐍 𝐀𝐖𝐌 𝐋𝐄𝐇 𝐓𝐇𝐈𝐍

Image
  Hmanni lawk khan youtube channel pakhatah mi pakhat, sorkar hna lian tak thawk tawh thin leh tuna politics-a zuang lut ta, pa titi thiam tak leh hriatna zau tak nei chu thil pakhatah a tawngvai nasa leh hle mai. ‘An hlauhawm loh, keini ho hi Hindua min siam an tum lo, ho mai maiah kan insawithaih nasa’ te a ti teh nuai a. He ‘Mizo Kristian Tribal’ hian Hindutva ideology leh a lan chhuah dan chi hrang hrang hi a hre tha duh lo lui nge, a man vak lo ve hrim hrim?  Chumi hnuah columnist lar tak pakhat hian sorkar laipui zawm thiam a pawimawhzia a rawn sep rawtui chiam bawk a. A tawngvai pawl kan awm leh thin hi a mak zawk mang e. India ram hi sakhaw zalenna leh Chanchin Tha hrilna tarmit atang hian kan thlir thiam thlawt lo emaw ni dawn ni, ka ti thin. Pathian Ram zauna hi an vei pha lo emaw ni le? Chu chu ringtu tarmit vuah thiam ber tur chu a ni awm si.   𝐅𝐂𝐑𝐀 𝐀𝐦𝐞𝐧𝐝𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐁𝐢𝐥𝐥 𝟐𝟎𝟐𝟔 𝐩𝐚𝐰𝐢 𝐭𝐡𝐮𝐢 𝐭𝐮𝐫𝐳𝐢𝐚 𝐡𝐢   Kan tarmit vuah a di...

𝐓𝐀𝐖𝐍𝐆𝐓𝐀𝐈 𝐓𝐇𝐔𝐏𝐔𝐈 𝐀 𝐕𝐀 𝐓𝐀𝐌 𝐄𝐌!

Image
Covid-19 hripui avangin khawvel pumpuiin kum 2020 leh 2021 te kha kan chan a tih theih hnuah lei rem kan rap tan chauh emaw kan ti a, hripui tel tawh lo mah se kum 2023-ah meuh pawh hringfate buaina khawp thil a thleng hnem khawp mai. Khawvel hian a tha zawngin hma a sawn hlawl lo emaw tih mai a awl a nih hi. Thiamna a chher chhuah tawh zawng zawng, hriatna a hai chhuah tawh zawng zawng, finna a zir chhuah tawh zawng zawngte hian inhuat, innghirngho leh intai te hi a tibang thei lo emaw tih mai tur a ni. Mawl lai thil nia kan ngaih te pawh kan tual zawl ngeiah a thlengin chanchin duhawm lo kan dawng awl lo a nih hi. Ringtute nasa lehzuala kan tawngtai a, rim lehzuala Pathian min kohna ‘Khawvel Eng’ leh ‘Lei Chi’ kan nihna kan phur chhuah a ngai dawn a ni. A bul tan nan tawngtai thupui tur a va han tam si ve le: 𝟏. 𝐑𝐮𝐬𝐬𝐢𝐚 - 𝐔𝐤𝐫𝐚𝐢𝐧𝐞 𝐈𝐧𝐝𝐨𝐧𝐚 He indona hian kum 2 a awh ta. Ni 24.2.2022-a Russiain Ukraine a va run khan kar 2/1 bak tang zo turah a ngai lo a ni awm e. Kum 2...

𝐌𝐎𝐃𝐈-𝐀 𝐈𝐍𝐃𝐈𝐀

Image
Khawvel boruak inher vel ngaihventute chuan India ram hi an ngaihthah ngai lo va. Democracy sorkara voter tam berna ram (largest democracy) a nih mai bakah ram dang nena insumdawn tawnna kawnga thlawhlai tha tak a ni miau a. Chu mai pawh a ni lo va, khawvelah hian Hindu sakhua zuitu majority nihna awmchhun ram pathum zinga pakhat (a dangte chu Nepal leh Mauritius) a nih vang pawh a ni tho mai thei. Miin Asia ram an thlir chuan China leh India hi an hmu lian lurh mai a ni. He ramah hian eng nge thleng tih an hre chak thin. 𝐅𝐫𝐞𝐧𝐜𝐡 𝐦𝐢𝐭𝐡𝐢𝐚𝐦 𝐡𝐧𝐮𝐡𝐦𝐚 Chutiang a nih vang emaw ni kher ni France ram daiha khawsa political scientist lar Christophe Jaffrelot chuan India politics chungchang hi 1990 chho atang khan a lo zir chiang tawh thin a, lehkhabu hlu tak tak 30 vel lai French leh English-in a chhuah tawh hial a ni. Nikuma a lehkhabu ziah phek 639 laia chhah 𝘔𝘰𝘥𝘪’𝘴 𝘐𝘯𝘥𝘪𝘢:𝘏𝘪𝘯𝘥𝘶 𝘕𝘢𝘵𝘪𝘰𝘯𝘢𝘭𝘪𝘴𝘮 𝘢𝘯𝘥 𝘵𝘩𝘦 𝘙𝘪𝘴𝘦 𝘰𝘧 𝘌𝘵𝘩𝘯𝘪𝘤 𝘋𝘦𝘮𝘰𝘤𝘳𝘢𝘤𝘺 ti...

𝟮𝟬𝟮𝟭: 𝗞𝗨𝗠 𝗟𝗨𝗡𝗚𝗖𝗛𝗛𝗜𝗔𝗧𝗧𝗛𝗟𝗔𝗞

Image
Covid-19 chungchangah chuan hmasawnna awm hret hretin, nikum hmasa lam ai chuan 2021-ah zalen viau tawh mah ila, kum lungchhiat zawk a nih dan a awm nualin a lang. Kristiante dinhmun atanga thlirin chu chu a chiang lehzualin a hriat theih a. India ram sorkar leh khawtlang boruakah sakhaw zalenna a kiam telh telh a, hmarchhak meuh pawh a rawn thleng tituai tawh a ni tih kan hriat theuh tul tawh a ni. Tun hma atang pawhin sakhaw dang betute kara khawsa leh rawngbawl Kristiante tan harsatna a awm neuh neuh thin tih chu tu hai rual a ni lo. Mahse, India ram pumpui thlira hluar lam a pan zel mai leh state leh sorkar laipuiin a beng a chhu ngawng tlata hriatna hian a ti-lungchhiatthlak lehzual a ni. 𝗞𝗿𝗶𝘀𝘁𝗶𝗮𝗻𝘁𝗲 𝗰𝗵𝘂𝗻𝗴𝗮 𝗵𝗹𝗲𝗶𝗹𝗲𝗻 𝗻𝗮𝘀𝗮𝘁 𝗯𝗲𝗿 𝗸𝘂𝗺 United Christian Forum-in a report danin Kristiante chunga hleilenna hi 2014 atang khan a zual zel a, pandemic kan chhawrna emaw tih theiha 2020 kumah tlema a tlak hniam laiin 2021-ah chuan a rawn pung hlut mai a. A hma kum...

𝐍𝐄𝐏 𝟐𝟎𝟐𝟎 𝐋𝐄𝐇 𝐇𝐈𝐍𝐃𝐔𝐓𝐕𝐀

Image
A buaipui pawl ten hun eng emaw chen an buaipui tawh National Education Policy 2020 chu July 29,2020 khan Union Cabinet meeting chuan Parliamenta sawiho pawh awm lovin a pawm thut a. Tam tak thin a thawng khawp mai a. He Policy hian India rama chhuan thar lo awm zel turte hringnun a khawih thuk hle dawn avangin Educationist te chauh lo pawhin kan ngaihven a tul tak meuh a ni. Mi thiamten an zir chiang zel ang a, thil awmzia chu a rawn lang fiah telh telh turah ngai ila. Tunah thlenga   kan hriatthiam china rawn lang ta ngaih pawimawh zual han thur chhuak ila a tha awm e. ‘Secularism’ tih a tel tlat lo He policy-ah hian ‘secularism’ tih tawngkam hman a ni tawh lo va, chuvangin secularism promote tumna a nei lo a nih hmel a ni. Hindu sakhaw bu pawimawh Bhagavad Gita ami tawngkam nishkam karma (mahni inphata thiltih) tih an hmang zawk daih a ni. Chu chu Hinduism chhungkuaa awm ve lo tan chuan tha lo tak a ni dawn a ni. India ram hi sakhaw hrang hrang leh hnam hrang hrang kan nih a...

𝐀𝐍 𝐌𝐀𝐍 𝐌𝐀𝐊 𝐌𝐀𝐍𝐆 𝐄

Image
Puithiam Putar kum 83 mi, hrisel lohna chi hrang hrangin a tlakbuak lehnghalin man a han tawk leh pandemic laia mi tam tak kara jail bang a han zut mai chu a rapthlak mang e. Mi chhumchhia leh rethei zawkte tana hun puma thawk leh thahnemngai taka bei fat fat a ni tih hriat phei chuan a lainatawm lehzual a ni. Zawhna tam tak kan rilruah a piang lo thei lo a. Eng kan ti nge India ram hi! Kan va che chau sawt ve le! Pawi tihna mai a ni thei tawh lo va, thinurna leh beidawnna te a chhuak rum rum mai a ni. Hei hi i vei lo a nih chuan eng tak vei ang che maw? Hei hi pawi i ti lo a nih chuan eng tak pawi ti ang che maw? Hei hian a ko harh lo che a nih chuan muhil der kaihthawh tum ang maiin i muhil lui a ni mahna le. Fr Stan an man Kan sawi mek chu October 8, 2020-a Catholic puithiam Fr Stan Swamy (83) chu Jesuit ho hmunpui pakhat Ranchi-a awm National Investiagation Agency (NIA), terrorist do tura an dinten an man chungchang kha a ni a. India ram pumpui a nghawr a ni ber awm e. Ranchi khawp...